|
Streszczenia XII Spotkań |
| Drukuj |
|
E-mail
|
|
poniedziałek, 30 maj 2005 |
|
Strona 3 z 4
5. Dr Katarzyna Krzak (UAM, Poznań)
Ikonografia bł. Władysława z Gielniowa.
Przygotowany na spotkania mediewistyczne referat jest próbą omówienia i usystematyzowania różnorodnych sposobów wyobrażania Władysława z Gielniowa. Cechą wspólną wszystkich przedstawień Gielniowczyka jest obrazowanie go w habicie franciszkańskim, zaś dodatkowymi atrybutami pozwalającymi na identyfikację błogosławionego są: figurka Chrystusa przywiązanego do słupa oraz dyscyplina zakonna. W taki sposób ukazywany jest zarówno w monumentalnych malowidłach ściennych i ołtarzowych, jak i w skromnych przedstawieniach graficznych. Każdy z owych wizerunków nosi oczywiście znamiona stylu czasu, w jakim powstał i osobowości artysty, którego był dziełem.
Z uwagi na rozproszenie wizerunków Gielniowczyka niemalże po całym kraju w referacie omówione zostały szczegółowo tylko wybrane, inne zaś jedynie zasygnalizowane.
6. Prof dr hab. Wacław Twardzik (IJP PAN, Kraków)
Uwagi tekstologa skreślone z nadzieją na ponowną edycję utworów Władysława z Gielniowa.
(przykłady)
Ch -- Władysław Chomętowski, Zabytki języka polskiego z XV wieku w rękopismach Biblioteki Ordynacji Krasińskich, Sprawozdania Komisji Językowej AU, t. I, 1880, s. 144–146
BJ -- rękopis Biblioteki Jagiellońskiej o sygn. akc. 90/51, k. 344–347
BR -- rękopis Biblioteki Raczyńskich o sygn. 1362 (7), k. 2r–3v
= Wiesław Wydra, Władysław z Gielniowa
= Wiesław Wydra, Wojciech Ryszard Rzepka, Chrestomatia staropolska
_________________________________________________________
Ch: Jesusz(-) – 13 razy / yeszusz(-) 3 razy iozeph = Josef
BJ: Iesus(-) Iozeph = Jozef
BR: Iesus(-) Ioseph = Josef / Jozef
= Jezus(-)
_________________________________________________________
Ch: pyacznasczye rosmyslyanya wboszym vmyeczyenu
szą do nyeba wthąpyly tkak czynyly
= Pięćnaście rozmyślania w Bożym umęczeniu,
Są do nieba w<s>tąpili, tak czynili*).
*) tak czynili – ci, którzy tak czynili
BJ: pyacznaszczye roszmyszlyenya wbozem vmenczenyv
szą do nyeba szlapyenye duszne oszwyeczenye
= Pięćnaście rozmyślenia w Bożem umęczeniu
Są do nieba szłapienie*), duszne oświecenie.
*) szłapienie – stopnie
BR: Pyąnthnaszczye rozmyszlyenya w bozym vmączanyą
szą do nyeba szthopyenye dvszne osszwyeczenye
= Piętnaście rozmyślenia w Bożym umęczeniu
Są do nieba stopienie*), duszne oświecenie.
*) stopienie – stopnie
___________________________________________________________
Ch: Jesus pothym oszadzon pylath yego szadzyl
od zydow yesth nawyedzon a w thym pylath sgrzeszyl
= Jezus potym osądzon, Piłat jego sądził,
Od Żydow jest nawiedzon, a w tym Piłat zgrzeszył.
BJ: Iesus pothem oszandzon pylath iego szandzyl
od zydw yest nawyedzon a wthem pilath szgrzeszyl
= Jezus potem osądzon, Piłat jego sądził,
Od Żyd<o>w jest nawiedzon, a w tem Piłat zgrzeszył.
BR: Iesus pothem osząndzon pylath yego sząndzyl
od zydow yest nawydzon a wthym pylath szgrzeszyl
= Jezus potem osądzon, Piłat jego sądził,
Od Żydow jest nawi<e>dzon*), a w tym Piłat zgrzeszył.
*) jest nawiedzon – nawieść ‘namówić, skłonić’
___________________________________________________________
Ch, BJ, BR: poszyky mu dawaly, w lyczye yego byly
= poszyjki mu dawali, w lice jego bili.
czy = czyj, czykole = czyjkole, zmyes = zmyjesz, nyevbyay = nie ubijaj, kye = kije, przyaczel = przyjaciel, nyeden = nijeden
Ch, BR: Jesusz wogrodzyecz wstąpyl szwymy mylosnyky
BJ: Iesus wogrodeck wsthampil swymy mylosznycky
= Jezus w ogrodziec wstąpił <z> swymi miłosniki.
svego = z swego, szebe = z siebie, svymy = z swymi, støpoualy = zstępowali
Ch: mathka mu zabyeszala chczala gy oglidacz
a gyegdy wyrzala na szyemya vpadla
= Matka mu zabieżała, chciała ji oględać,
A jegdy ujrzała, na ziemię upadła.
Aleksy w. 21–22:
Zaczwarthim pyelgrrymi* gyedly
czy dobogą przywyedly
= Za czwartym pielgrzymi jedli,
Ci <ji> do Boga przywiedli.
Aleksy w. 156–157:
Wyącz sza wyedr obroczyl
then czy sząszą nawroczyl
= Więc się wietr obrocił,
Ten ci <ji> zasię nawocił.
Tęczyński w. 8:
wkoszczele czy zabyly nathem boga nyesznaly
= W kościele-ć <j>i zabili, na tem Boga nie znali.
|
|
Ostatnia aktualizacja ( wtorek, 11 październik 2005 )
|
|
|
Spotkania Mediewistyczne